Vrede op aarde
Ze zeggen dat Kerstmis het feest van de vrede is.
Daar begint het eigenlijk al.
Want ik vraag me af of iemand ooit al eens aan de kerstboom heeft gedacht.
Niet aan de plastieken. Die hebben het emotionele bereik van een tuinstoel. Ik bedoel een échte kerstboom. Zo eentje die jarenlang ergens op een veld heeft gestaan, netjes in een rijtje met duizenden lotgenoten. Van jongs af aan bijgeknipt, geschoren en gecorrigeerd. Iedere tak die eigenwijs een andere kant uit wilde, werd zonder pardon afgeknipt. Individualiteit is geen verkoopargument.
Hij groeit niet op om boom te worden.
Hij groeit op om decoratie te worden.
Jarenlang droomt hij misschien van een bos. Van vogels. Van een specht die een appartement in zijn stam timmert. Van stormen die hij mag trotseren. Van honderd winters.
In plaats daarvan krijgt hij een kapmes over zijn takken telkens hij een beetje uit model raakt.
"Mooi," zeggen de kwekers.
Dat is meestal geen goed nieuws.
En dan, ergens begin december, komt er een gezin langs.
Ze wandelen tussen de bomen alsof ze een puppy gaan uitkiezen.
"Oei, die is wat scheef."
"Nee, die is te klein."
"Kijk, deze is perfect."
Perfect.
Dat is het moment waarop de zaag bovenkomt.
Ze zagen zijn voeten af, sleuren hem op een aanhangwagen, steken hem thuis in een emmer water en hangen vervolgens kilo's lampjes, slingers en glazen ballen aan zijn lijf. De kinderen vinden hem prachtig. Papa vloekt omdat de lampjes weer in de knoop zitten. De kat klimt erin. De hond drinkt uit zijn waterbak.
En de boom?
Die staat langzaam dood te gaan, terwijl iedereen zegt hoe gezellig het toch is.
Na drie weken begint hij zijn naalden te verliezen. Dat wordt hem kwalijk genomen ook.
"Die rommel moet buiten."
Buiten.
Alsof hij daar zelf niet veel liever zijn hele leven had gestaan.
En daarna eindigt het verhaal zoals zoveel mooie kerstverhalen eindigen: op het containerpark, in de hakselaar of op een vreugdevuur. Eerst nog even bewonderd. Daarna verbrand.
Vrede op aarde.
Voor iedereen.
Behalve misschien voor die ene kerstboom, die zijn hele leven werd bijgeknipt om perfect genoeg te zijn voor een feest dat over liefde zou moeten gaan.
Soms denk ik dat mensen vreemde wezens zijn.
We steken een boom vol lichtjes om de duisternis te vieren.
En zagen hem daarna zonder schuldgevoel in stukken.
Omdat tradities nu eenmaal belangrijk zijn.